Υπάρχει ελληνικό μοντέλο;

* Το ΠΑΣΟΚ ξανά κυβέρνηση λοιπόν και ας ελπίσουμε ότι θα καταφέρει να βάλει σε κάποια τάξη τα αμέτρητα προβλήματα της χώρας. Ο εκλογικός θρίαμβος και η ευρεία πλειοψηφία, όμως, πρέπει να ξεχαστούν γρήγορα γιατί η πίστωση χρόνου θα είναι μικρή και οι πολίτες περιμένουν άμεσα αποτελέσματα. Ο Φοίβος Καρζής πάει την ανάλυση του ένα βήμα παραπάνω τονίζοντας τη μεγάλη πρόκληση της κυβέρνησης του Γιώργου Παπανδρέου να δώσει μία άλλη προοπτική στον ευρύτερο σοσιαλδημοκρατικό χώρο της Ευρώπης. Τί να πω, μακάρι... (stel)

Υπάρχει ελληνικό μοντέλο; του Φοίβου Καρζή (στην ιστοσελίδα http://www.freecity.gr/)

Mερικές φορές η ζωή απλοποιεί τα πράγματα, αίρει τα αδιέξοδα και επιβάλλει τη δυναμική της. Οι πολίτες στις εκλογές δεν κάνουν θεωρία. Κρίνουν τη διακυβέρνηση και ζητάνε λύσεις. Η ψήφος δεν είναι πάνελ, η κάλπη δεν είναι τηλεόραση, η επιλογή δεν είναι “κουβέντα να γίνεται”, η συγκυρία αποφασίζει για τις προτεραιότητες. Ο Γιώργος Παπανδρέου δεν είναι απλώς πρωθυπουργός. Έχει λευκή πολιτική επιταγή – ισχυρότερη κι από εκείνη που είχε ο κ. Καραμανλής το 2004, ισχυρότερη κι από εκείνη που ο ίδιος ζήτησε σε αυτές τις εκλογές. Η ένταση της εντολής και η έκταση της ήττας του αντιπάλου είναι τέτοιες που τον αφήνουν μόνο στο κέντρο του παιχνιδιού.

Οι πολίτες δεν αποφάσισαν απλώς ότι πρέπει να έχει μια ευκαιρία να εφαρμόσει την πολιτική του πρόταση. Αποφάσισαν ότι πρέπει να το κάνει χωρίς την παραμικρή αναστολή, μέσα ή έξω από το κόμμα του. Δεν υπάρχει τίποτε άλλο παρά οι προσωπικές του αποφάσεις, που θα κριθούν από την έκβασή τους. Δεν υπάρχει ούτε η ελάχιστη τροχοπέδη, που σημαίνει ότι δεν υπάρχει ούτε η ελάχιστη δικαιολογία. Δεν θα αναμετρηθεί με κανέναν, εκτός από το μέλλον που θα δημιουργήσει.

Ο κ. Παπανδρέου είναι, λοιπόν, πρωθυπουργός της χώρας. Ποιούς θα κάνει υπουργούς; Ποιούς θα αφήσει και με ποιούς θα κινηθεί; Πώς θα προχωρήσει τώρα η Νέα Δημοκρατία; Πώς θα λύσει το ζήτημα της ηγεσίας; Όλα αυτά είναι ενδιαφέροντα, φαντάζομαι θα αναλυθούν εν εκτάσει, αλλά τελικά είναι δευτερεύουσας σημασίας. Ο κ. Παπανδρέου είναι πρωθυπουργός της Ελλάδας, αλλά επιτρέψτε μου μια οπτική από την οποία κι αυτό ακόμη είναι δευτερεύον. Γιατί;

Πέρα από αρχηγός του ΠΑΣΟΚ, πέρα από πρωθυπουργός μιας μικρής χώρας, ο κ. Παπανδρέου είναι και πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς. Είναι δηλαδή ο πολιτικός που πρέπει να δώσει όχι μόνο στη θεωρία αλλά τώρα και στην πράξη το στίγμα της κεντροαριστερής ευρωπαϊκής πρότασης εξουσίας. Η ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία είναι ηττημένη και καθημαγμένη. Δεν έχει την εξουσία σε καμμία από τις μεγάλες χώρες που καθορίζουν την τύχη της Ευρώπης, δεν έχει κεντρική ιδέα, δεν έχει πρότυπο διακυβέρνησης. Έχει συντριβεί στο Βορρά και βρίσκεται σε πολιτική αμηχανία, δίνοντας μάχη οπισθοφυλακών, όπου επιβιώνει στο Νότο.

Και, τώρα, σε μια διαφορετική δυναμική, χωρίς ένα διεθνές ή ευρωπαϊκό ρεύμα να το σπρώχνει, όπως συνέβαινε το 80 ή το 96, το ισχυρότερο σοσιαλδημοκρατικό κόμμα της ηπείρου, το ΠΑΣΟΚ, έρχεται στην εξουσία με εκκωφαντική εντολή να εφαρμόσει το μόνο πρόγραμμα εξόδου από την κρίση εναλλακτικό στα δύο μοντέλα (άκρα αντίθετα αλλά πάντοτε συντηρητικής προέλευσης) που προτείνουν η Μέρκελ και ο Σαρκοζί. Η Ελλάδα γίνεται τα επόμενα χρόνια ένα πολιτικό εργαστήριο όπου θα δοκιμαστεί αν υπάρχει -συγχωρήστε το νεολογισμό- τρίτος δρόμος μετά τον Τρίτο Δρόμο.

Κι από αυτή την άποψη ό,τι θα συμβεί εδώ, στη μικροκλίμακά μας, το επόμενο διάστημα έχει μια σημασία που υπερβαίνει κατά πολύ το περιορισμένο ειδικό βάρος μιας μικρής χώρας του ευρωπαϊκού νότου. Και είναι η πρώτη φορά εδώ και μία δεκαετία που η χώρα επιστρέφει, με αυτό τον τρόπο, στο επίκεντρο συνολικότερων διεθνών εξελίξεων. Όποτε η Ελλάδα πέτυχε κάτι σημαντικό ήταν επειδή κοίταξε προς τα έξω κι απέρριψε την εσωστρέφεια. Μετά από πολύ καιρό, στη χώρα συμβαίνει κάτι που μπορεί να ξεπερνάει τα σύνορά της.

http://www.freecity.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=853:2009-10-05-07-11-55&catid=6:2009-07-04-06-45-04&Itemid=4

Ένας Ομπάμα για την Ευρώπη

του Φοίβου Καρζή από το blog «Ο Σφυγμός της Μέρας»

* Το βασικό πρόβλημα των σοσιαλδημοκρατικών κομμάτων στην Ευρώπη είναι ότι ενώ προσπαθούν να επανακτήσουν την εξουσία δεν έχουν ακόμα πλήρως συνειδητοποιήσει τα λάθη που τους οδήγησαν στην αντιπολίτευση και κυρίως δεν έχουν καταλήξει στο τί τελικά έκαναν σωστά και τί λάθος στην περίοδο διακυβέρνησης τους. Το ίδιο φυσικά ισχύει και για το ΠΑΣΟΚ. Το πρόβλημα της ηγεσίας του, τεράστιο μεν, έρχεται ωστόσο δεύτερο. (stel)

Τετάρτη 13 Μαΐου – και χθες το απόγευμα έγινε στο Μέγαρο Μουσικής ένα μεγάλο διεθνές συμπόσιο για τη σοσιαλδημοκρατία. Το ευρωπαϊκό μοντέλο, η κεντρική πολιτική έκφραση της κεντροαριστεράς, βρίσκεται σε κρίση. Ποτέ άλλοτε στη γηραιά ήπειρο δεν ήταν τόσο ετεροβαρείς οι συσχετισμοί. Ακόμη και την εποχή του θριάμβου του νεοφιλελευθερισμού, με το Ρήγκαν στην Αμερική και τη Θάτσερ στη Βρετανία, αλλά και τη μακρά κυριαρχία του Κολ στη Γερμανία, υπήρχε απέναντί τους το μέτωπο των νότιων σοσιαλιστών: η Γαλλία του Μιτεράν, η Ισπανία του Γκονζάλες, πιο αριστερόστροφη, πιο ατίθαση και πιο ανεξάρτητη γεωπολιτικά η Ελλάδα του Αντρέα.

Σήμερα, που η λογική της αγοράς ζει τη μεγαλύτερη κρίση της μετά τον πόλεμο, μια κρίση στην καρδιά της, γιατί ακριβώς είναι κρίση λειτουργίας και αποτελεσματικότητας του συστήματος, τώρα που η ιδεολογική της πρωτοκαθεδρία αμφισβητείται, μολονότι δεν υπάρχουν ξεκάθαρες εναλλακτικές προτάσεις, η πολιτική της κυριαρχία στην Ευρώπη είναι χωρίς προηγούμενο και χωρίς να κινδυνεύει. Αυτή η αναντιστοιχία δεν είναι μόνον ένα πολιτικό παράδοξο. Είναι και μια απειλή για την Ευρώπη που βρίσκεται με ηγεσίες-οπισθοφυλακές του παρελθόντος στην κρίσιμη αυτή συγκυρία και δεν δείχνει ικανή να κάνει αυτό που συνέβαινε σχεδόν πάντοτε στο παρελθόν: να γίνει η μήτρα και το δοκιμαστήριο των πολιτικών ιδεών του μέλλοντος, σε παγκόσμια κλίμακα.

Το Συνέδριο στο Μέγαρο Μουσικής εστιάστηκε στη διατύπωση των ζητημάτων, που δεν είναι αχαρτογράφητη περιοχή. Ταυτόχρονα, όμως, οι παρουσίες ανέδειξαν ένα κεντρικό πρόβλημα της σημερινής ευρωπαϊκής κεντροαριστεράς. Το πρόβλημα της ηγεσίας. Η απουσία ενός ή περισσότερων ηγετών με κάποιο νήμα να τους ενώνει, έστω χαλαρά, με κάποιους κοινούς άξονες προβληματισμού, που να δημιουργούν την προσδοκία μιας διαφορετικής συνεκτικής πρότασης. Ποτέ δεν ήταν ενιαίο το «μέτωπο», ας το πούμε έτσι, Μιτεράν-Παπανδρέου-Γκονζάλες. Ακόμη ασθενέστεροι ήταν οι δεσμοί ανάμεσα στο Μπλαιρ, το Ζοσπέν, το Σρέντερ, το ντ’Αλέμα και το Σημίτη στη δεκαετία του 90. Υπήρχε όμως ένα γενικό πλαίσιο και μια κρίσιμη μάζα.

Σήμερα λείπουν και τα δύο. Και λείπει, κυρίως, ένα πρόσωπο που, είτε σε ιδεολογικό επίπεδο, όπως συνέβη με τον Άντονι Γκίντενς και τον Τρίτο Δρόμο, είτε σε πολιτικό επίπεδο, όπως πολύ πρόσφατα στην Αμερική με τον Ομπάμα, θα λειτουργήσει ως καταλύτης μιας γενικής προσπάθειας ανακαίνισης της σοσιαλδημοκρατικής πρότασης. Σε μια ιστορική αντίφαση, η σοσιαλδημοκρατία σήμερα μοιάζει πιο επίκαιρη θεωρητικά και πιο γερασμένη στην πολιτική της εκπροσώπηση. Κόμματα και πρόσωπα που δυσκολεύονται να αποτινάξουν το ίζημα της εξουσίας, κατακερματισμένα και συχνότατα κλεισμένα σε μια παρατεταμένη διαμάχη ανάμεσα σε φθαρμένα πρόσωπα: στην Ιταλία η Αριστερά δεν μπορεί να αντισταθεί στη γελοιοποίηση της πολιτικής από ένα μπουφόνο με χρήμα και κανάλια, στη Γαλλία οι «ελέφαντες» του κόμματος προτιμούν την αλληλοεξόντωση από το να δουν έναν άλλον να επικρατεί, στη Γερμανία η Μέρκελ βγαίνει κερδισμένη από τη συγκυβέρνηση και στη Βρετανία ο Μπράουν, πρωταγωνιστής στην αντιμετώπιση της τραπεζικής κρίσης χρεώνεται τη δημιουργία της, και με τη συμβολή των σκανδάλων, εάν σήμερα η Ντέηλυ Τέλεγκραφ δεν αποκάλυπτε ότι ένας Φιλελεύθερος Δημοκράτης στη Βουλή χρέωνε στο κράτος το διαμέρισμα της κόρης του, οι Εργατικοί θα ήταν τρίτο κόμμα στην επόμενη σφυγμομέτρηση.

Η Ευρώπη αναζητεί το δικό της Ομπάμα.

http://fivoskarzis.blogspot.com/2009/05/blog-post_13.html